มันแกว ไม้ล้มลุกลำต้นเลื้อย พืชตระกูลถั่ว พืชรับประทานหัว

มันแกว ไม้ล้มลุกลำต้นเลื้อย พืชตระกูลถั่ว พืชรับประทานหัว 

ชื่ออื่นๆ : มันแกว (กลาง), หัวแปะกัวะ (ใต้),มันแกวละแวก มันแกวลาว (เหนือ), มันเพา (อีสาน)เครือเขาขน หมากบัง(เพชรบูรณ์) ถั่วกินหัว ถั่วบ้ง

ต้นกำเนิด : แถบอเมริกากลาง แอฟริกาตะวันออก และในประเทศแถบทวีปเอเชีย

ชื่อสามัญ : มันเทศ เร็ดสวีทโพเตโต [Red sweet potato

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Ipomoea batatus Lamk.

ชื่อวงศ์ : Convolvulaceae

ชื่อภาษาอังกฤษ : Jícama

มันแกว ไม้ล้มลุกลำต้นเลื้อย พืชตระกูลถั่ว พืชรับประทานหัว
มันแกว

ลักษณะของมันแกว

มันแกว  เป็นพืชตระกูลถั่ว มีชื่อทวินามว่า “Pachyrhizus erosus (L.) Urbar” ลักษณะต้นเป็นเถาเลื้อย หัวอวบใหญ่ โคนตันเนื้อแข็ง ใบประกอบด้วย 3 ใบย่อยมีจักใหญ่ ดอกมีสีขาวหรือชมพูเป็นช่อ เมล็ดมีสีเหลือง สีน้ำตาล หรือสีแดงลักษณะสี่เหลี่ยมจตุรัสแบน โดยต้นมันแกว 1 ต้นมีเพียงหัวเดียว ส่วนที่ใช้รับประทานคือส่วนของรากแก้ว ชาวเม็กซิโกชอบรับประทานมันแกวตั้งแต่สมัยอารยธรรมมายาและแอซเต็ก นิยมใช้เป็นอาหารว่าง ใส่น้ำมะนาว พริกผง และเกลือ

การขยายพันธุ์ของมันแกว

ใช้เมล็ด/นิยมใช้เมล็ด และการเก็บต้นพันธุ์ และการใช้หัวในการปลูก

ธาตุอาหารหลักที่มันแกวต้องการ

ประโยชน์ของมันแกว

มันเทศ เป็นพืชอาหารของมนุษย์และสัตว์ โดยใช้ทั้งหัว เถา ใบ และยอดอ่อน มาประกอบอาหารทั้งคาวและหวาน เช่น แกงเลียง แกงคั่ว มันเชื่อม มันเทศรังนก ทำไส้ขนมต่างๆ ในด้านอุตสาหกรรมมีการสกัดแป้งมันเทศเป็นส่วนผสมของอาหารเด็ก และกาว เป็นต้น นอกจากนี้มันเทศยังใช้เป็นอาหารสัตว์ได้หลายชนิด เช่น สุกร วัว ควาย กระต่าย เป็ด ไก่ และปลา เป็นต้น

สรรพคุณทางยาของมันแกว

สรรพคุณของมันเทศและวิธีใช้ มันเทศเป็นแหล่งพลังงาน และให้วิตามินบี 2 และโพเลทสูง รองลงมาจากผักใบเขียว มีสารต้านอนุมูลอิสระที่ดีเยี่ยม ส่วนที่ใช้ประโยชน์ของ “มันเทศ” คือ หัว ต้นและใบ ซึ่งแต่ละส่วนจะให้สรรพคุณแตกต่างกันดังต่อไปนี้
หัวมันเทศ ปรุงอาหาร ชงน้ำดื่มแก้กระหายในผู้ป่วยที่มีไข้ตัวร้อน ช่วยบำรุงกระเพาะอาหาร บำรุงม้าม ไต แก้เมาคลื่น เป็นยาระบาย
น้ำคั้นจากหัวมันเทศใช้ทาแก้แผลไฟไหม้
ใบมันเทศ ตำพอกฝีร่วมกับเกลือและราก ต้มดื่ม แก้ไขข้ออักเสบ และใบตำพอกแก้สัตว์มีพิษกัด
ทั้งต้นและหัว มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อแบคทีเรียและเชื้อรา
(ข้อมูลจากหนังสือผักพื้นบ้านภาคกลาง สถาบันการแพทย์แผนไทย กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข)

มันเทศ” มีคุณค่าทางโภชนาการคือ ประกอบด้วย คาร์โบไฮเดรต เส้นใย โปรตีน แคลเซียม ฟอสฟอรัส เหล็ก วิตามินเอ(สูงมาก) วิตามินบี 1 วิตามินบี 2 ไนอาซิน โพเลท วิตามินซี สารเริ่มต้นของสารแคโรทีน และเบต้าแคโรทีน
“มันเทศ” เป็นแหล่งคาร์โบไฮเดรตชั้นดีที่ให้พลังงานโดยไม่ก่อพิษต่อร่างกายแบบอาหารที่แปรรูปจากแป้งและน้ำตาลแบบอื่นๆ
หัวมันเทศชนิดหัวสีเหลืองแสดงว่าเป็นแหล่งเบต้าแคโรทีนชั้นเยี่ยมกินแล้วจะได้วิตามินเอ มันเทศจึงมีส่วนช่วยบำรุงสายตา เสริมสร้างระบบคุ้มกันของร่างกายให้แข็งแกร่ง ลดความเสี่ยงต่อโรคต่างๆ ทั้งน้อย และใหญ่ รวมทั้งมะเร็ง
**ข้อควรระวัง ในยอดอ่อนของมันเทศ มีกรดไฮโดรไซยาไนด์ปริมาณสูง ไม่ควรนำมรับประทาน อาจทำให้เกิดอันตรายได้

คุณค่าทางโภชนาการของมันแกว

คุณค่าทางอาหารของมันแกวนั้นประกอบด้วยน้ำ 90.5% โปรตีน 0.9% คาร์โบไฮเดรต 7.6% โดยรสหวานนั้นมาจาก oligofructose ซึ่ง inulin ในร่างกายของมนุษย์ ไม่สามารถเผาผลาญได้ ดังนั้นมันแกวจึงเหมาะสำหรับผู้เป็นโรคเบาหวาน หรือผู้ควบคุมน้ำหนัก

การแปรรูปของมันแกว

เกษตรตำบล ศูนย์รวมความรู้การเกษตร ปลูกได้ ขายเป็น เน้นเกษตรอินทรีย์ เทคโนโลยีเกษตร กับมันแกว

References : www.bedo.or.th

ภาพประกอบ : dict.meemodel.com

เรียบเรียงข้อมูลโดย :  เกษตรตำบล.คอม