ย่านลิเภา หรือ ลิเภา ใบเป็นแฉก ใช้ในงานหัตกรรม เครื่องจักสาน

ย่านลิเภา หรือ ลิเภา ใบเป็นแฉก ใช้ในงานหัตกรรม เครื่องจักสาน

ชื่ออื่นๆ : ลิเภาใหญ่, ย่านลิเภา, หญ้าลิเภา ,หญ้ายายเภา

ต้นกำเนิด : ภาคใต้ของประเทศไทย

ชื่อสามัญ : String Fern (เฟินเชือก)

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Lygodium flexuosum (L.) Sw.

ชื่อวงศ์ : Lygodiaceae

ย่านลิเภา หรือ ลิเภา ใบเป็นแฉก ใช้ในงานหัตกรรม เครื่องจักสาน
ย่านลิเภา

ลักษณะของย่านลิเภา

ย่านลิเภา หรือ ลิเภา เป็นเฟินที่มีลักษณะเป็นเถาปีนเลื้อยเกี่ยวพันตามกิ่งไม้ ต้นไม้ โดยมีเหง้าเลื้อยที่เริ่มต้นงอกจากพื้นดิน ใต้ร่มเงาของต้นไม้ มีใบที่เปลี่ยนรูปร่างขึ้นไปเป็นเถาเลื้อย บางชนิดเลื้อยปีนป่ายไปได้ยาวถึง 5 ม. แต่โดยทั่วไป ยาวราว 1-2 ม. ทั้งนี้ เพื่อส่งใบขึ้นไปรับแสงแดดข้างบนนั่นเอง
ลักษณะใบทั่วไป เป็นแฉก เป็นลักษณะเด่นของเฟินชนิดนี้ ส่วนใบสปอร์ เกิดที่ปลายหรือส่วนบน มีลักษณะเรียวผอมกว่าใบปกติ อับสปอร์เป็นกลุ่มเรียงเป็นแถวคู่หรือแถวแฝดที่ปลายขอบหยักของใบ ลิเภาชอบขึ้นอยู่บนดินทราย ที่ชุ่มชื้น มีฤทธิ์เป็นกรดอ่อน ต้องการแสงมากพอสมควร

การขยายพันธุ์ของย่านลิเภา

ใช้ส่วนอื่นๆ/แพร่กระจายพันธุ์ด้วยสปอร์ได้อย่างรวดเร็ว ในฤดูแล้งจะพักตัวแห้งโทรม เมื่อได้ฝน จะแตกงอกงามใหม่

ธาตุอาหารหลักที่ย่านลิเภาต้องการ

ประโยชน์ของย่านลิเภา

ย่านลิเภาเป็นวัสดุสำคัญสำหรับงานสาน เช่น กระเป๋าย่านลิเภา นิยมนำมาใช้ในงานหัตกรรม ทำเครื่องจักสาน เช่น กระเป๋า ภาชนะใส่ของ กำไล สร้อย การนำมาทำเครื่องจักสาน นำเถามาลอกเอาเฉพาะเปลือกมาจักเป็นเส้น แล้วสานหุ้มโครงที่เป็นไม้หรือหวาย

สรรพคุณทางยาของย่านลิเภา

ตำรายาไทย ใช้ ทั้งเถา รสจืดเย็น ปรุงยาแก้พิษฝีภายใน ฝีภายนอก ขับเสมหะ ใช้เถาฝน พอกปิดแผลที่ถูกอสรพิษขบกัดต่อย เป็นยาถอนพิษ แก้ฟกบวมทำให้เย็น ใบ มีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย
ยาพื้นบ้านล้านนา ใช้ ต้น ใบ ผสมหัวยาข้าวเย็น ต้มน้ำดื่มต่างน้ำชา แก้ปวดเมื่อยในผู้สูงอายุ
ชาวเขาเผ่าอีก้อ แม้ว มูเซอ เย้า ใช้ ราก ลำต้น เหง้า ทั้งต้น ต้มน้ำดื่ม แก้เจ็บคอ เสียงแหบ ปวดหลัง ขับปัสสาวะ รักษาโรคทางเดินปัสสาวะ นิ่วในไต เลือดตกใน ใบ ตำพอก แก้อักเสบจากงู ตะขาบ แมงป่อง และแมลงมีพิษกัดต่อย ป้องกันอาการปวดข้อ อาการแพลง โรคหิด ผื่นแดง บาดแผล ฝีฝักบัว และแผลพุพอง

คุณค่าทางโภชนาการของย่านลิเภา

การแปรรูปของย่านลิเภา

ย่านลิเภานี้เป็นศิลปะเก่าแก่ของบรรพบุรุษเรา นิยมนำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ ย่านลิเภา พัดย่านลิเภา กระเป๋า เป็นต้น

เกษตรตำบล ศูนย์รวมความรู้การเกษตร ปลูกได้ ขายเป็น เน้นเกษตรอินทรีย์ เทคโนโลยีเกษตร กับย่านลิเภา

References : www.bedo.or.th

รูปภาพจาก : th.wikipedia.org

เรียบเรียงข้อมูลโดย :  เกษตรตำบล.คอม