วงศ์ละมุด SAPOTACEAE ไม้ต้นหรือไม้พุ่ม มีน้ำยางขาว

ลักษณะประจำวงศ์

ไม้ต้น หรือไม้พุ่ม มีน้ำยางขาว อย่างน้อยก็ต้องพบที่ส่วนใดส่วนหนึ่งของพืช ใบ เดี่ยว ติดเวียนสลับ ขอบเรียบ เนื้อหนามัน ดอก สมบูรณ์เพศ สมมาตรตามรัศมี กลีบดอกเชื่อมติดกัน รังไข่ติดเหนือวงกลีบมี 4  หรือ 5 ช่อง แต่ละช่อมีไข่อ่อน 1 หน่วย ก้านเกสรเพศเมียมี 1 ผล ผลหนามี 1-3 เมล็ด มันเป็นเงามีรอยแผลเป็น

ลักษณะเด่นของวงศ์

ไม้ต้น ใบเดี่ยว ติดเวียนสลับ มีหูใบ มีขนปกคลุมสีทองถึงสีน้ำตาล ดอกออก เป็นช่อแน่นที่ง่ามใบ ดอกสมบูรณ์เพศ เกสรเพศผู้ที่ติดสลับกับกลีบดอก จะเป็นหมันมีจานฐานดอก และมักจะติดกับรังไข่ เมล็ดมันเป็นเงามีรอยแผลเป็นใหญ่

วงศ์ใกล้เคียง-ลักษณะที่แตกต่าง

  • Ebenaceae – ไม่มียางขาว เปลือกและใบแห้ง มักมีสีดำ
  • Myrsinaceae – ใบไม่มีจุดดำและไม่มีหูใบ

การกระจายพันธุ์

ในเขตร้อน ในประเทศไทยมี 17 สกุล

  • สกุล Madhuca ไม้ต้น มีกลีบเลี้ยงเรียงเป็น 2 แถว ๆ ละ 2 พบในป่าที่ต่ำ และป่าดิบเขา ที่สูงปานกลาง
  • สกุล Palaquium ไม้ต้นมีกลีบเลี้ยงเรียงเป็น 2 แถว ๆ ละ 3 พบในป่าดิบที่ต่ำและป่าดิบเขาที่สูงปานกลาง
  • สกุล Planchonella ไม้ต้นกลีบเลี้ยง 5 กลีบ หายากที่เป็นไม้พุ่ม พบในป่าที่ต่ำ
  • สกุล Pouteria เมล็ดส่วนที่เป็นมันมีขนาดเล็ก
  • สกุล Sarcosperma ไม้ต้น ใบติดตรงข้าม มีช่อดอกแตกกิ่งก้าน

ประโยชน์

พืชในวงศ์นี้มีหลายชนิดที่มีเนื้อไม้ที่ดีได้แก่ สกุล Palaquium, Planchonella, Madhuca พวกที่ใช้ยางที่เรียกว่า gutta percha ได้แก่ สกุล Palaquium ผลกินได้ ไดแก้ ละมุดฝรั่ง Manilkara zapota (L.) P. Royen ละมุดไทย Manilkarakauki (L.) Dubard สตาร์แอปเปิ้ล Chrysophyllum cainito L. นอกจากนี้ที่เป็นไม้ประดับ เช่น พิกุล Mimosops elengi L.

แอปเปิ้ลสตาร์
แอปเปิ้ลสตาร์ ผลเป็นทรงกลม ผลดิบสีเขียว ผลสุกสีม่วงแดง
ละมุดสีดา
ละมุดสีดา ผลอ่อนเป็นสีเขียว เมื่อผลสุกหรือแก่จะเป็นสีแดงสดใส หรือสีแดงคล้ำ

สามารถติดตามความรู้เเกี่ยวกับการเกษตร เพิ่มเติมได้ที่ เกษตรตำบล.คอม

แหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือ : www.dnp.go.th
ภาพประกอบ : www.flickr.com

One Comment

Add a Comment