ต้นมะเกิ้ม ต้นมะเลื่อม

ต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อน

ชื่ออื่นๆ : กอกเหลี่ยม เกิ้ม เกื้อม เหลื่อม เหลี่ยม มะเลื่อม (พิษณุโลก, จันทบุรี), มักเหลี่ยม (จันทบุรี), โมกเลื่อม (ปราจีนบุรี), มะกอกเกลื้อน (ราชบุรี), มะเหลี่ยมหิน (มหาสารคาม), มะเกิ้ม (ภาคเหนือ), กอกกัน (ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ), มะกอกเลื่อม (ภาคกลาง), มะกอกเลือด (ภาคใต้), มะกอกกั๋น (คนเมือง), มะเกิ้ม (ไทลื้อ), เกิ้มดง เพะมาง สะบาง ไม้เกิ้ม (ขมุ), ซาลัก (เขมร) 

ต้นกำเนิด : จีนตอนใต้ และภูมิภาคอินโดจีน

ชื่อสามัญ : มะกอกเกลื้อน

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Canarium subulatum Guillaumin

ชื่อวงศ์ : BURSERACEAE

ต้นอ่อนมะกอกเกลื้อน
กิ่งอ่อนมีขนสีน้ำตาลอมส้ม

ลักษณะของต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อน

ไม้ต้น อาจสูงได้ถึง 30 ม. เปลือกแตกเป็นสะเก็ด กิ่งมีช่องอากาศ หูใบรูปลิ่มแคบ ยาว 0.5–1.5 ซม. มีขนสั้นนุ่ม ใบประกอบมีใบย่อย 2–5 คู่ ใบย่อยรูปรี รูปขอบขนาน หรือแกมรูปไข่ ยาว 4–18 ซม. ปลายแหลมหรือแหลมยาว โคนเบี้ยว ขอบจักฟันเลื่อย แผ่นใบเกลี้ยงหรือมีขน ก้านใบยาว 1–2 ซม. ใบปลายยาว 3–4 ซม. ช่อดอกออกที่ปลายกิ่งหรือซอกใบใกล้ปลายกิ่ง ช่อดอกเพศผู้ยาวกว่าช่อดอกเพศเมีย ก้านดอกยาว 1–2 มม. กลีบเลี้ยงยาว 3–5 มม. ดอกสีครีม กลีบรูปคล้ายเรือ ยาว 0.7–1.2 ซม. เกสรเพศผู้ติดที่โคนจานฐานดอก โคนเชื่อมติดกัน จานฐานดอกสีแดงอมส้ม จักเป็นพูหรือเรียบ รังไข่และก้านเกสรเพศเมียมีขนยาว ผลรูปรี ยาว 3–4.5 ซม. หน้าตัดรูปสามเหลี่ยมมน ผนังหนา ไพรีนรูปรี ยาว 2–2.5 ซม.

ลำต้นมะกอกเกลื้อน
ต้นมะกอกเกลื้อน เปลือกแตกเป็นสะเก็ด
ผลมะกอกเกลื้อน
ผลอ่อนเป็นสีเหลือง เมื่อแก่แล้วจะเปลี่ยนสีเขียวอมเหลือง

การขยายพันธุ์ของต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อน

ใช้เมล็ด

ธาตุอาหารหลักที่ต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อนต้องการ

ประโยชน์ของต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อน

  1. ผลสดมีรสฝาดเปรี้ยวใช้รับประทานได้ มะกอกเกลื้อนจัดเป็นพืชป่าเศรษฐกิจที่สำคัญชนิดหนึ่ง ประชาชนสามารถเก็บผลมาขายได้ โดยการนำผลมาดองและแช่อิ่มแทนลูกหนำเลี้ยบรับประทาน หรือจะใช้ผลแก่รับประทานเป็นผักร่วมกับน้ำพริกก็ได้
  2. เนื้อในเมล็ดสีขาวมีรสมัน ใช้รับประทานได้
  3. ยางสดใช้เป็นเครื่องหอม

สรรพคุณทางยาของต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อน

  1. ชาวเขาเผ่าแม้วจะใช้มะกอกเกลื้อนทั้งต้นนำมาต้มกับน้ำอาบ ช่วยบำรุงร่างกายให้มีกำลังแข็งแรง (ทั้งต้น)
  2. ตำรายาไทยจะใช้ผลนำมารับประทานเป็นยาแก้ไอ หรือใช้ผลสดหรือผลแห้งนำมาต้มเอาน้ำกิน ส่วนอีกวิธีให้ใช้ผลแห้งนำมาตำให้ละเอียด แล้วนำมาชงกับน้ำกินเป็นยาแก้ไอ (ผล)
  3. ผลใช้รับประทานเป็นยาช่วยขับเสมหะ น้ำลายเหนียว หรือใช้ผลสดหรือผลแห้งนำมาต้มเอาน้ำกิน ส่วนอีกวิธีให้ใช้ผลแห้งนำมาตำให้ละเอียด แล้วนำมาชงกับน้ำกิน (ผล)
  4. ตำรายาพื้นบ้านอีสานจะใช้เปลือกต้นมะกอกเกลื้อนเป็นยารักษาโรคลักปิดลักเปิดหรือโรคเลือดออกตามไรฟัน (เปลือกต้น)
  5. แก่นมีรสเฝื่อนใช้เป็นยาแก้โลหิตระดูพิการ (แก่น)
  6. ยางสดใช้เป็นยาทาภายนอกแก้อาการคัน ตุ่มคันหรือเม็ดผื่นคัน (ยาง)
  7. แก่นใช้เป็นยาแก้ประดง (อาการของโรคผิวหนังที่เป็นเม็ดขึ้นคล้ายผด มีอาการคันมากและมักมีไข้ร่วมด้วย) (แก่น)

คุณค่าทางโภชนาการของต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อน

การแปรรูปของต้นมะเกิ้ม มะกอกเกลื้อน

เป็นเครื่องหอม เนื้อในเมล็ดรับประทานเป็นอาหาร ผลนำมาดองแทนลูกหนามเลียบ

แหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือ : https://www.dnp.go.th/botany/detail.aspx?words=%E0%B8%A1%E0%B8%B0%E0%B8%81%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B9%80%E0%B8%81%E0%B8%A5%E0%B8%B7%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%99&typeword=group
https://arit.kpru.ac.th/ap2/local/?nu=pages&page_id=1678&code_db=610010&code_type=01
http://www2.phrae.mju.ac.th/cms/rspg/index.php/2014-07-02-08-27-05/20-2014-07-03-01-58-50
http://satit.msu.ac.th/medicinalplants/?page=news&read&id_herb=14

Add a Comment