วงศ์กะเพรา ไม้ล้มลุก มีน้ำมันหอมระเหย

ลักษณะประจำวงศ์

วงศ์กะเพรา LABIATAE ไม้ล้มลุก ไม้พุ่มหรือไม้ต้น กิ่งก้านเป็นเหลี่ยม มีน้ำมันหอมระเหย ใบเดียวหรือใบประกอบออกตรงข้าม หรือออกรอบข้อ ไม่มีหูใบ ดอกออกเป็นช่อตามง่ามใบหรือรอบข้อ ดอกสมมาตรด้านข้าง สมบูรณ์เพศ กลีบเลี้ยงมี 5 กลีบ เชื่อมติดกัน แยกเป็นปากบนและปากล่าง มักเป็นสันติดแน่น กลีบดอก 5 กลีบ เชื่อมติดกัน แยกเป็นปากบนและปากล่าง เกสรเพศผู้มี 2 อันหรือถ้ามี 4 อัน มักสั้น 2 ยาว 2 ติดบนกลีบดอก เพศเมียมี 2 คาร์เพลเชื่อมติดกัน แต่ราคาแพงมี 2 ช่อง มีโคนก้านเกสรเพศเมีย (gynobasic)  ชัด ยอดเกสรเพศเมียแยกเป็นพูไม่ชัด รังไข่ติดเหนือวงกลีบ จะเป็นพู มี 4 ช่องเทียม มี 2 ออวุลใน 1 ช่อง พลาเซนตาติดที่ฐาน ผลแก่แตกมี 4 ผลแข็ง  (nutlets) เมล็ดมี 1 ต่อผลแข็งย่อย 

ลักษณะเด่นของวงศ์

ไม้ล้มลุก กิ่งก้านเป็นเหลี่ยม มีน้ำมันหอมระเหย ดอกสมมาตรด้านข้าง สมบูรณ์เพศ แยกเป็นปากบนและปากล่าง เกสรเพศผู้มี 2 อันหรือถ้ามี 4 อันจะสั้น 2 ยาว 2 มีโคนก้านเกสรเพศเมียชัด เมล็ดมี 1 ต่อผลแข็งย่อย 

วงศ์ใกล้เคียง-ลักษณะที่แตกต่าง

  • Verbenaceae ไม่มีกลิ่นน้ำมันหอมระเหย ใบเดี่ยว บางทีจักเป็นพูลึก เกสรเพศผู้มี 4 อัน สั้น 2 ยาว 2 รังไข่มีมีจักเป็นพูลึก ยอดเกสรเพศเมียจักเป็นพูชัด

การกระจายพันธุ์

พบทั่วไปในเขตร้อน ในประเทศไทยมี 40 สกุล เช่น

  • สกุล Ocimum ใช้แต่งกลิ่นอาหาร ได้แก่ กะเพรา Ocimum tenuiflorum L. โหระพา Ocimum basilicum L.  แมงลัก Ocimum americanum L.
  • สกุล Mentha  ไม้ต่างถิ่น ได้แก่ สะระแหน่ Mentha cordifolia Opiz ex Fresen. เปปเปอร์มินต์ Mentha piperita L.
  • สกุล Hyptis ไม้พุ่มขึ้นในที่รกร้าง ได้แก่ ฉัตรพระอาทิตย์ Hyptis brevipes Poit. แมงลักคา Hyptis suaveolens (L.) Poit.
  • สกุล Salvia ไม้ต่างถิ่นปลูกประดับ ได้แก่ ซัลเวีย Salvia splendens Ker. ประทัดเล็ก Salvia coccinea Buc”hoz ex Etl.
โหระพา
โหระพา ใบรูปไข่หรือรูปรี ปลายแหลม
กะเพรา
กะเพรา ใบรูปรี ปลายใบมนหรือแหลม ขอบใบจักเป็นฟันเลื่อย

สามารถติดตามความรู้เเกี่ยวกับการเกษตร เพิ่มเติมได้ที่ เกษตรตำบล.คอม

แหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือ : www.dnp.go.th
ภาพประกอบ : www.flickr.com

One Comment

Add a Comment